Berichten

Smaakafwijkingen in bier

Bier heb je in vele smaken. De smaak van bier wordt bepaald door kenmerken van water, moutsoort, hop en gist. Daarnaast wordt de smaak van het bier natuurlijk ook beïnvloed door het gebruik van extra ingrediënten. Maar weet je welke smaakafwijkingen in bier er zijn? Hieronder een overzicht van diverse smaakafwijkingen bier, hoe je herkent en wat de oorzaak van de smaakafwijking kan zijn. Sommige smaakafwijkingen ontstaan tijdens het brouwproces, andere smaakafwijkingen weer door de manier van opslaan.

Smaakafwijking #1 Diacetyl

Hoe herken je Diacetyl?

Diacetyl wordt ervaren als een smaakafwijking maar bepaald ook in belangrijke mate de smaak en het aroma van bier. Diacetyl is door veel mensen te herkennen omdat de drempelwaarde van deze smaakafwijking erg laag is. Bier heeft de stof Diacetyl nodig voor smaakvorming. Een bier zonder diacetyl heeft weinig smaak en is “saai en leeg”. Diacetyl geeft een boter- of butterscotchgeur. Ook veroorzaakt diacetyl een ranzige botersmaak in het bier. In lage concentratie draagt diacetyl bij aan een volle smaak van bier. In hoge concentratie gaat de aroma tegenstaan.

Oorzaak van Diacetyl?

Diacetyl ontstaat doordat gist de stof pyruvaat omzet naar acetaldehyde. Nadat gist deze stof heeft uitgescheiden, wordt deze in het wort omgezet naar Diacetyl. De aanwezigheid van koper-, ijzer-, en aluminiumionen bevorderen de vorming van Diacetyl in combinatie met zuurstof.

Smaakafwijking #2 Lichtsmaak

Hoe herken je lichtsmaak?

Lichtsmaak wordt vergeleken met de geur van een stinkdier en kattenpis.

Oorzaak van lichtsmaak?

Lichtsmaak ontstaat doordat het bier overmatig blootstelling heeft aan daglicht en sommige vormen van kunstlicht.

Smaakafwijking #3 Mercaptaan

Hoe herken je Mercaptaan?

Mercaptaan herken je door de geur van een afvoerputje, rottende groente en prei.

Oorzaak van Mercaptaan?

Mercaptaan ontstaat doordat de stof ethylmercaptaan die wordt veroorzaakt door ongezonde gist of giststerfte.

Smaakafwijking #4 Metaal

Hoe herken je Metaal?

Mercaptaan geeft bier een roestige en harde smaak. Het lijkt op de smaak van bloed. Er zijn bieren met een lichte metaalsmaak waarbij je het dan alleen op het midden van je tong herkent. Bij een sterke metaalsmaak waarneem je dit door heel je mond. Boven in je mond geeft dit een samentrekkend gevoel. Bij een hoge concentratie metaal kun je metaal ook vaststellen in de geur.

Als je vermoed dat het bier metaal bevat kun je dat testen door een klein beetje bier over de muis van je hand te smeren. Je ruikt dan onmiddellijk de geur van metaal.

Metaal kan een positief effect hebben op bier en dan met name op de schuimkraag. Er zijn zelfs brouwers die, volledig afgemeten, metaal toevoegen aan bier om de schuimkraag te bevorderen.

Oorzaak van Metaal?

Mercaptaan ontstaat in de geur vaak doordat het wort of het bier in contact komt met metaal. Het metaalgehalte in het brouwwater kan ook een oorzaak zijn in zowel de geur als de smaak.

Smaakafwijking #5 Oxidatie

Hoe herken je oxidatie?

Bij oxidatie heeft het bier de smaak van nat papier of een kartonsmaak. In extreme gevallen krijgt het bier een leerachtige smaak. Dit alles heeft te maken met de concentratie van de stof Trans-2-nonenal.

Oorzaak van oxidatie?

Oxidatie ontstaat in het bier door het bier op te slaan bij te hoge temperaturen. Doordat de vetzuren in het bier verouderen krijgt het bier een kartonsmaak. Oxidatie kun je niet volledig tegenhouden maar wel vertragen door het bier op te slaan bij lagere temperaturen.

Smaakafwijking #6 Aroma-actieve fenolen 4-vinylfenol (4VP) en 4-vinylguaiacol (4VG) (in het kort: Fenol)

Hoe herken je Fenol?

Fenol werd in eerste instantie als een off-flavour beschouwt maar is wel degelijk van belang bij de ontwikkeling van de smaak van bier. Vooral bij blonde speciaalbieren, witbieren en tarwebieren. Het geeft bier een kruidig of gerookte aroma. Een smaakafwijking die door deze stoffen ontstaat is te herkennen aan de chloorsmaak. De chloorfenolen die ontstaan hebben een lage smaakdrempel en zijn daarom ook snel te herkennen.

Oorzaak van Fenol?

Fenol ontstaat doordat chloorbestandsdelen reageren met de aanwezige polyfenolen. Polyfenolen zijn afkomstig uit mout en hop. Door deze reactie ontstaan er chloorfenolen.

Smaakafwijking #7 (Azijn)zuur en Diacetyl

Hoe herken je (Azijn)zuur en Diacetyl?

Overmatige zure smaak waardoor er een onaangename smaak en mondgevoel ontstaat.

Oorzaak van (Azijn)zuur en Diacetyl?

De combinatie (Azijn)zuur en Diacetyl ontstaat door verontreiniging van het bier of het brouwproces. De oorsprong ligt dan bij de ruwe materialen of bij de vergisting.

Smaakafwijking #8 Acetaldehyde

Hoe herken je Acetaldehyde?

Acetaldehyde zorgt voor groene appel of groene appelschillen in geur en smaak

Oorzaak Acetaldehyde?

De smaakafwijking Acetaldehyde wordt gevormd door te snelle overgang van hoofdgisting naar de lagering, giststres, te hoog zuurstofniveau in verpakte bieren of door bacteriën.

Smaakafwijking #9 Dimethylsulfide (DMS)

Hoe herken je Dimethylsulfide (DMS)?

Dimethylsulfide oftwel DMS herken je als de geur van gekookte groente zoals maïs, kool, tomaten, uien of erwten. Het is een vluchtige stof die vooral ontstaat bij aanvang van het koken van wort.

Oorzaak Dimethysulfide (DMS)?

Dimethysulfide ontstaat door hittebelasting van opgeloste moutbestandsdelen. Daarom is het van belang om na het koken van wort zo snel mogelijk de vloeistof terug te koelen. DMS kun je verminderen door donderder moutsoorten te gebruiken, bostel te spoelen boven een temperatuur van 70 graden Celsius of wort langer te koken.

Smaakafwijking #10 Boterzuur

Hoe herken je boterzuur?

Boterzuur ruikt naar ranzige boter en babybraaksel.

Oorzaak boterzuur?

Boterzuur wordt gevormd door een bacterie tijdens het brouwen of in opgeslagen suikersiroop. Door te lange rustperiodes tijdens het maischen kunnen er schimmels ontstaan. Dit gebeurt ook als gerst en mout in te vochtige ruimtes worden bewaard.

Smaakafwijkingen in bier

Bier heb je in vele smaken. De smaak van bier wordt bepaald door kenmerken van water, moutsoort, hop en gist. Daarnaast wordt de smaak van het bier natuurlijk ook beïnvloed door het gebruik van extra ingrediënten. Maar weet je welke smaakafwijkingen in bier er zijn? Hieronder een overzicht van diverse smaakafwijkingen bier, hoe je herkent en wat de oorzaak van de smaakafwijking kan zijn. Sommige smaakafwijkingen ontstaan tijdens het brouwproces, andere smaakafwijkingen weer door de manier van opslaan.

Smaakafwijking #1 Diacetyl

Hoe herken je Diacetyl?

Diacetyl wordt ervaren als een smaakafwijking maar bepaald ook in belangrijke mate de smaak en het aroma van bier. Diacetyl is door veel mensen te herkennen omdat de drempelwaarde van deze smaakafwijking erg laag is. Bier heeft de stof Diacetyl nodig voor smaakvorming. Een bier zonder diacetyl heeft weinig smaak en is “saai en leeg”. Diacetyl geeft een boter- of butterscotchgeur. Ook veroorzaakt diacetyl een ranzige botersmaak in het bier. In lage concentratie draagt diacetyl bij aan een volle smaak van bier. In hoge concentratie gaat de aroma tegenstaan.

Oorzaak van Diacetyl?

Diacetyl ontstaat doordat gist de stof pyruvaat omzet naar acetaldehyde. Nadat gist deze stof heeft uitgescheiden, wordt deze in het wort omgezet naar Diacetyl. De aanwezigheid van koper-, ijzer-, en aluminiumionen bevorderen de vorming van Diacetyl in combinatie met zuurstof.

Smaakafwijking #2 Lichtsmaak

Hoe herken je lichtsmaak?

Lichtsmaak wordt vergeleken met de geur van een stinkdier en kattenpis.

Oorzaak van lichtsmaak?

Lichtsmaak ontstaat doordat het bier overmatig blootstelling heeft aan daglicht en sommige vormen van kunstlicht.

Smaakafwijking #3 Mercaptaan

Hoe herken je Mercaptaan?

Mercaptaan herken je door de geur van een afvoerputje, rottende groente en prei.

Oorzaak van Mercaptaan?

Mercaptaan ontstaat doordat de stof ethylmercaptaan die wordt veroorzaakt door ongezonde gist of giststerfte.

Smaakafwijking #4 Metaal

Hoe herken je Metaal?

Mercaptaan geeft bier een roestige en harde smaak. Het lijkt op de smaak van bloed. Er zijn bieren met een lichte metaalsmaak waarbij je het dan alleen op het midden van je tong herkent. Bij een sterke metaalsmaak waarneem je dit door heel je mond. Boven in je mond geeft dit een samentrekkend gevoel. Bij een hoge concentratie metaal kun je metaal ook vaststellen in de geur.

Als je vermoed dat het bier metaal bevat kun je dat testen door een klein beetje bier over de muis van je hand te smeren. Je ruikt dan onmiddellijk de geur van metaal.

Metaal kan een positief effect hebben op bier en dan met name op de schuimkraag. Er zijn zelfs brouwers die, volledig afgemeten, metaal toevoegen aan bier om de schuimkraag te bevorderen.

Oorzaak van Metaal?

Mercaptaan ontstaat in de geur vaak doordat het wort of het bier in contact komt met metaal. Het metaalgehalte in het brouwwater kan ook een oorzaak zijn in zowel de geur als de smaak.

Smaakafwijking #5 Oxidatie

Hoe herken je oxidatie?

Bij oxidatie heeft het bier de smaak van nat papier of een kartonsmaak. In extreme gevallen krijgt het bier een leerachtige smaak. Dit alles heeft te maken met de concentratie van de stof Trans-2-nonenal.

Oorzaak van oxidatie?

Oxidatie ontstaat in het bier door het bier op te slaan bij te hoge temperaturen. Doordat de vetzuren in het bier verouderen krijgt het bier een kartonsmaak. Oxidatie kun je niet volledig tegenhouden maar wel vertragen door het bier op te slaan bij lagere temperaturen.

Smaakafwijking #6 Aroma-actieve fenolen 4-vinylfenol (4VP) en 4-vinylguaiacol (4VG) (in het kort: Fenol)

Hoe herken je Fenol?

Fenol werd in eerste instantie als een off-flavour beschouwt maar is wel degelijk van belang bij de ontwikkeling van de smaak van bier. Vooral bij blonde speciaalbieren, witbieren en tarwebieren. Het geeft bier een kruidig of gerookte aroma. Een smaakafwijking die door deze stoffen ontstaat is te herkennen aan de chloorsmaak. De chloorfenolen die ontstaan hebben een lage smaakdrempel en zijn daarom ook snel te herkennen.

Oorzaak van Fenol?

Fenol ontstaat doordat chloorbestandsdelen reageren met de aanwezige polyfenolen. Polyfenolen zijn afkomstig uit mout en hop. Door deze reactie ontstaan er chloorfenolen.

Smaakafwijking #7 (Azijn)zuur en Diacetyl

Hoe herken je (Azijn)zuur en Diacetyl?

Overmatige zure smaak waardoor er een onaangename smaak en mondgevoel ontstaat.

Oorzaak van (Azijn)zuur en Diacetyl?

De combinatie (Azijn)zuur en Diacetyl ontstaat door verontreiniging van het bier of het brouwproces. De oorsprong ligt dan bij de ruwe materialen of bij de vergisting.

Smaakafwijking #8 Acetaldehyde

Hoe herken je Acetaldehyde?

Acetaldehyde zorgt voor groene appel of groene appelschillen in geur en smaak

Oorzaak Acetaldehyde?

De smaakafwijking Acetaldehyde wordt gevormd door te snelle overgang van hoofdgisting naar de lagering, giststres, te hoog zuurstofniveau in verpakte bieren of door bacteriën.

Smaakafwijking #9 Dimethylsulfide (DMS)

Hoe herken je Dimethylsulfide (DMS)?

Dimethylsulfide oftwel DMS herken je als de geur van gekookte groente zoals maïs, kool, tomaten, uien of erwten. Het is een vluchtige stof die vooral ontstaat bij aanvang van het koken van wort.

Oorzaak Dimethysulfide (DMS)?

Dimethysulfide ontstaat door hittebelasting van opgeloste moutbestandsdelen. Daarom is het van belang om na het koken van wort zo snel mogelijk de vloeistof terug te koelen. DMS kun je verminderen door donderder moutsoorten te gebruiken, bostel te spoelen boven een temperatuur van 70 graden Celsius of wort langer te koken.

Smaakafwijking #10 Boterzuur

Hoe herken je boterzuur?

Boterzuur ruikt naar ranzige boter en babybraaksel.

Oorzaak boterzuur?

Boterzuur wordt gevormd door een bacterie tijdens het brouwen of in opgeslagen suikersiroop. Door te lange rustperiodes tijdens het maischen kunnen er schimmels ontstaan. Dit gebeurt ook als gerst en mout in te vochtige ruimtes worden bewaard.

Meer dan alleen bier in een bierpakket van Hellobier.nl

Het aanbod van speciaalbier is de laatste jaren sterk toegenomen en op veel meer plaatsen te verkrijgen dan eerst. En op de plekken waar speciaalbier al te verkrijgen was is de variatie vergroot. En online is de keuze reuze in het aanbod van speciaalbierpakketten. Losse bierpakketten, bierabonnementen, bierproeverijen en losse speciaalbieren die je zelf kunt selecteren voor in een pakket zijn op diverse website te vinden. Maar speciaalbieren inpakken in een doos en dan opsturen naar de liefhebber thuis, dat kunnen er wel meer. Is het niet leuk om je bierkennis te vergroten? Daarom biedt Hellobier.nl meer dan alleen bier in een bierabonnement of los bierpakket.

Bierkennis delen

Bij Hellobier.nl willen we jou als bierliefhebber ook meer leren over speciaalbier. Dat we in de pakketten streven naar unieke bieren die minder dan 1000 keer zijn ingecheckt roepen we al vaker. Maar er is ook zoveel meer te vertellen over de speciaalbieren en de bierwereld algemeen. Vanuit de bieropleiding Stibon 1 en Stibon 2 deelt Job zijn kennis en daarnaast natuurlijk ook vanuit de informatie van de brouwers. Hoeft niet te serieus en te diep op de stof in te gaan, maar een aantal leuke en handige weetjes bij de bierpakketten van Hellobier.nl is altijd leuk zodat jij ook weer interessant kunt doen bij je biervrienden.

Welke bierkennis deelt Hellbier.nl?

Voor de bierpakketten die Hellobier.nl iedere maand samenstelt wordt er een bepaalde structuur aangehouden om de bierkennis te delen. Ieder speciaalbier wordt geproefd en Job van Hellobier.nl spit het internet af of heeft rechtstreeks contact met de brouwers om de kennis, feiten en bierweetjes aan te vullen. Een aantal onderwerpen die in de bierbeschrijvingen van Hellobier.nl voorkomen?

Waar komt het bier vandaan?

Natuurlijk wordt er verteld van welke brouwerij het speciaalbiertje in het bierpakket afkomstig is. Behalve de naam van de brouwerij wordt ook de plaatsnaam en het land met je gedeeld.

Welke bierstijl is dit?

Een dubbel en een tripel zijn misschien wel makkelijk uit elkaar te houden. Maar wat is het verschil tussen Saison, IPA, Zwaar Blond, Witbier en Weizen. En wat is de geschiedenis van India Pale Ale? Waar komt Tripel vandaan? Wat is het verschil tussen witbier en weizen? Of wat is het verschil tussen porter en stout? Deze kennis wordt graag gedeeld met je terwijl je geniet van de selectie speciaalbieren.

Hoe proef je het beste een bier?

Om een speciaalbier goed te kunnen proeven is niet alleen de kwaliteit die de brouwer levert van belang. Ook de omgeving is belangrijk. Op welke temperatuur drink je dit speciaalbier? In welk glas kan ik dit bier het beste drinken? En hoe bewaar ik mijn bier het beste? Dit kom je ook te weten door de bierpakketten van Hellobier.nl

Met welk eten combineer ik het beste dit speciaalbiertje?

Foodpairing met speciaalbier wordt ook steeds populairder. Bier met kaas, bier met chocolade of bier met een mals stukje vlees. Allemaal heerlijke combinaties als je weet waar je op moet letten om speciaalbier te combineren met eten. In de wijnwereld is dit natuurlijk al lang bekend. En er zijn ook zeker al horecagelegenheden waar speciaalbier wordt gecombineerd met heerlijke gerechten. In de bierpakketten van Hellobier.nl vindt je een kookrecept waarin één van de bieren is verwerkt. En er is ook nog zoveel te ontdekken in de wereld van foodpairing met bier.